|
DELİCE İLÇESİ TARİHİ İlçe Merkezinde Çömelek Kaya adıyla bilinen bölgede çıkan tarihi kalıntılardan, İlçeye ilk yerleşenlerin Hititler olduğu sanılmaktadır. 1760-1780 yıllarında, Osmanlı İmparatorluğunun Türkmen ve Yörük boylarını mecburi iskana tabi tutması sonucu Çorum Ayanı Mahmut Bey tarafından görevlendirilen Demirci Karabekir ve Karaduman adlı şahısların obalarını toplayarak İlçe Merkezinin şimdiki adıyla Karabekir mahallesi olan yerleşim yerinde bir köy kurdukları, kurucusu Karabekir adına izafeten de buraya Karabekir adının verildiği bilinmektedir. Meydan Larusse kayıtlarında İlçenin ilk adının Piran olduğu anlaşılmaktadır. Şimdiki adını ise Delice Irmağından almıştır. COĞRAFİ DURUMU İlçe doğuda Sungurlu (Çorum) ve Yerköy (Yozgat) İlçeleri, batıda Balışeyh (Kırıkkale) güneyde Keskin ilçesi ve Kırşehir ili , Kuzeyde ise Sulakyurt ilçesi ve Çankırı ili ile çevrilidir. 750 Km2’lik bir alana sahip olan Delice İlçesi 34 derece doğu boylamı ile 40 derece kuzey enleminin kesiştiği noktada yer almaktadır. Yüksekliği 750 metredir. İlçenin iklimi, yazları sıcak ve kurak, kışlar soğuk ve nispeten yağışlıdır. Devlet Meteoroloji İşletmesi verilerine göre 1963-1997 yılları arasındaki ortalama yağış 388 mm, ortalama sıcaklık 12 derecedir. İlçe genelde engebeli bir topografya ya sahiptir. Bu engebe , kotun yükseldiği kuzey ve kuzey doğu kesimlerine doğru artmaktadır. Güney bölgeler ve Delice Irmağına yakın bölgeler düz ova görünümündedir. İlçenin en yüksek noktaları kuzeyde Tokuş Dağının zirveleri, (1385 Metre), Elmalı köyü doğusundaki Sarı Tepe (1291 Metre) ve Kuzeydoğuda Üç Dede Tepesidir. (1289 Metre) İlçenin orta ve güney bölümü ekili ve çıplak arazilerle kaplıdır. Özellikle Jipslerle kaplı tuzlu arazilerde bitki yetişmemektedir. Kuzey bölgelerin yükseklikleri seyrek ormanlarla kaplıdır. İlçe sınırları içerisinde Delice Irmağı dışında yüzey suyu kaynakları çok sınırlıdır. Her mevsim akışı olan Delice Irmağından az da olsa sulama yapılmaktadır. Ancak, Delicenin yan kolları gerek havzaların küçüklüğü, gerekse yağışlardın yetersizliğinden yaz aylarında kurumaktadır. Bu yan kollardan kuzeydeki Büyükavşar’ dan gelen ve güneyde Çongar’ dan Tavaözü’ne doğru akan Çongar Özü Deresi (Kılıçözü Deresi)kaynaklarla beslenmektedir.Bu kaynaklardan sulamada yararlanılmaktadır. * NÜFUS DURUMU 2007 yılı adrese dayalıı nüfus tespitine göre İlçe Merkezinin nüfusu 2929, Kasaba ve Köyler nüfusu 8106 İlçenin toplam nüfusu ise 11035 dir. Bunun 5421’ i erkek,5614’ü kadındır. İlçede okuma yazma oranı % 92 olup ( 2000 Yılı Devlet İstatistik Enstitüsü verilerine göredir. Bu oran 2007 yılı itibarıyla % 97 civarındadır. ) Delice İlçe Merkezi Kırıkkale İlinde okuma-yazma oranı en yüksek olan ikinci ilçedir. YILLIK NÜFUS ARTIŞ HIZI Şehir de : Binde 34.89 Köyler de : Binde 2.12 Toplam : Binde 8.85 NÜFUSUN CİNSİYETE GÖRE DAĞILIMI Şehir Nüfusu Toplamı : 2929 Okuma yazma bilmeyen : 725 Erkek : 1451 Okuma yazma bilen : 8.773 Kadın : 1478 Bir okul bitirmeyen : 1.948 Köy Nüfusu Toplam 8106 Erkek : 3970 Kadın : 4136 MERKEZ KASABA VE KÖYLER TOPLAM NÜFUS 01 Delice Merkez 2929 02 Alcılı 50 03 Arbişli 155 04 Baraklı 65 05 Bozköy 99 06 Büyükavşar Kasabası 953 07 Büyükyağlı Kasabası 689 08 Çatallı 35 09 Çatallıkarakoyunlu 68 10 Çerikli Kasabası 2.634 11 Çoğul 94 12 Çongar 182 13 Dağobası 367 14 Derekışla 153 15 Doğanören 93 16 Elmalı 65 17 Evliyalı 136 18 Fadılobası 66 19 Gözükızıllı 53 20 Hacıobası 222 21 Halitli 294 22 Herekli 17 23 İmirli 55 24 Karaköseli 30 25 Karpuz 30 26 Kavak 79 27 Kocabaş 100 28 Kurtoğlu 59 29 Küçükavşar 146 30 Meşeyala 172 31 Şahçalı 45 32 Taşyazı 28 33 Tatlıcak 71 34 Tavaözü 54 35 Tekke 85 36 Yaylayurt 85 37 Yeniyapan 61 38 Sarıyaka 138 39 Akboğaz 139 40 Kuzayyurt 79 41 Ocakbaşı 76 42 Aşağı İhsangazili 84 İDARİ DURUMU Keskin(Kırıkkale) ilçesine bağlı bir köy iken, 1928 yılında bucak haline getirilen Delice, 1946 yılında Kırıkkale ilçe olunca buraya bağlanmış ve 1960 yılında 36 bağlı köy ile birlikte ilçe haline getirilmiştir. Bugün Merkez Belediyesi dışında üç kasaba Belediyesi ve 38 köyü vardır. İlçemize bağlı Pırıklı Köyünün tüzel kişiliği İçişleri Bakanlığının 19.08.1999 gün ve B050İLİ0060001-601-71-8 sayılı onayı ile kaldırılarak Karpuz köyüne bağlanmıştır. İlçe Kırıkkale iline 54 Km. uzaklıktadır.İlçe Merkezi, 3 Kasaba ve 38 köyde toplu bir yerleşme mevcuttur. İlçe merkezinde 8 mahalle (Karabekir, Hürriyet, Cumhuriyet, Mimar Sinan, Aktepe. Fatih, Gündüz ve Fevzi Çakmak) Çerikli Kasabasında ( Gökçebel, Merkez, Sakarya, Yeni Mahalle, Yerlikent Mahallesi) olmak üzere 5 mahalleye düşmüştür.,Büyükyağlı kasabasında 5 (Aydınlar, Bahçelievler,Cumhuriyet,Yenimahalle, Yıldız), Büyükavşar kasabasında ise 5 (Avşar, Bahçelievler, Boğaziçi, Karşıyaka, Yenimahalle) mahalle mevcuttur. 38 Köyden sadece Yeniyapan köyüne bağlı Eskikışla bağlısı mevcuttur. Bunun dışında köylere bağlı mezra, oba ve bağlılar bulunmamaktadır. İlçe Hükümet Konağı 1976 yılında hizmete girmiş olup, Kaymakamlık, Nüfus Müdürlüğü, İlçe Özel İdare Müdürlüğü, İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Mal Müdürlüğü, Tapu Sicil Müdürlüğü, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı, Kadastro Şefliği ve Adliye Hükümet Konağında hizmet vermektedir. Halk Eğitim Müdürlüğü, İlçe Tarım Müdürlüğü ve Müftülük ise Hükümet Konağı dışındaki binalarda hizmet vermektedirler. İLÇEYE BAĞLI KASABA VE KÖYLERİN İLÇE MERKEZİ UZAKLIKLARI Sıra Numarası İlçe Merkezi Uzaklığı 01-Çerikli Kasabası 10 02-Büyükavşar Kasabası 15 03-Büyükyağlı Kasabası 14 04-Akboğaz Köyü 15 05-Alcılı Köyü 6 06-Arbişli Köyü 9 07-Aşagıihsangazili Köyü 12 08-Baraklı Köyü 6 09-Bozköy Köyü 23 10-Çatallı Köyü 23 11-Çatallıkarakoyunlu Köyü 22 12-Çoğul Köyü 8 13-Çongar Köyü 23 14-Dağobası Köyü 30 15-Derekışla Köyü 18 16-Doğanören Köyü 9 17-Elmalı Köyü 23 18-Evliyalı Köyü 13 19-Fadılobası Köyü 12 20-Gözükızıllı Köyü 27 21-Hacıobası Köyü 10 22-Halitli Köyü 25 23-Herekli Köyü 16 24-İmirli Köyü 28 25-Karaköseli Köyü 35 26-Karpuz Köyü 8 27-Kavak Köyü 32 28-Kocabaş Köyü 14 29-Kurtoğlu Köyü 20 30-Kuzeyyurt Köyü 19 31-Küçükavşar Köyü 25 32-Meşeyayla Köyü 25 33-Sahçalı Köyü 25 34-Sarıyaka Köyü 13 35-Taşyazı Köyü 20 36-Tatlıcak Köyü 22 37-Tavaözü Köyü 21 38-Tekke Köyü 30 39-Ocakbaşı Köyü 30 40-Yaylayurt Köyü 8 41-Yeniyapan Köyü 26 SOSYAL DURUM İlçe merkezi ile bağlı 3 kasabadaki konutların büyük çoğunluğu betonarme yapılardan oluşmaktadır. Betonarme yapıların yanında toprak yapılarda mevcuttur.Bu konutlar genelde bir veya iki katlı ve bahçe içerisindedir. Kaloriferli konut sayısı ise kamu binaları hariç yok denecek kadar azdır. Köylerimizde ise toprak yapılar daha çoğunlukta olup az da olsa betonarme yapılar bulunmaktadır. İlçedeki genç nüfus ekonomik ve sosyal nedenlerle Kırıkkale, Ankara, ve diğer illere göç etmektedir. Köylerde yaşayan nüfusun büyük bölümü yaşlı insanlardan oluşmaktadır. Büyük şehirlerde yaşayan vatandaşların bir bölümü yaz aylarında (Temmuz-Ağustos) İlçeye gelerek bu dönemi İlçede geçirmektedirler.İlçe halkının temel geçim kaynağı tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır. İlçe merkezinde ve kasabalarda sanayi çok fazla gelişmediğinden bu alanda çalışan nüfus da oldukça azdır. İlçede çeşitli amaçlarla kurulmuş 25 dernek bulunmaktadır. Meslek kuruluşu olarak Ziraat Odası Başkanlığı ve Esnaf ve Sanatkarlar ve Kredi Kooperatifi mevcut olup, Ziraat Odasının üye sayısı 4900, Esnaf ve Sanatkarlar ve Kredi Kooperatifinin üye sayısı ise 321’ dir. EĞİTİM VE KÜLTÜR DURUMU İlçe, Keskine bağlı köy iken 1928 yılından sonra Karabekir Mahallesinde 3 derslikli bir okul yapılmış, Delice Bucak haline getirildikten sonra ise 1946 yılında Karabekir Mahallesinde Karabekir ilkokulu adıyla bir ilkokul yaptırılarak eğitim-öğretime başlamış, 1960 yılında yeni binasına taşınarak 1992 yılına kadar bu binada eğitim-öğretimine devam etmiştir. Delice’nin 1960 yılında ilçe olması ve nüfusun da artmasıyla ikinci ilkokul olan Hürriyet İlköğretim okulu 1967 yılında şimdiki hizmet binasında açılmıştır. Aynı yıl Karabekir ilkokulunun eski binasında Karacaoğlan Ortaokulu adıyla ortaokul açılmış, 1968 yılında bu okul şimdiki Delice Çok Programlı Lisesi binasına taşınmıştır. 1974 Yılında ilçemizde ilk lise açılmış ve Karacaoğlan Lisesi olarak eğitim- öğretime başlamıştır. 1996 Yılında da bu okul bünyesinde Muhasebe Finansman bölümü açılarak Delice Çok Programlı Lisesi olarak eğitim öğretimine devam etmiştir. 1980’li yıllardan sonra, ilçenin yerleşim alanının şimdiki Aktepe Mahallesi, Mimar Sinan Mahallesi ve Fatih Mahallesine doğru kayması nedeniyle, 1992 yılında ilçenin Aktepe Mahallesinde, Cumhuriyet ilköğretim Okulu adıyla üçüncü ilköğretim okulu açılmış ve Karabekir İlköğretim Okulu bu okulun açılmasıyla eğitim- öğretimine son vermiştir. İlçe İlköğretim Müdürlüğü ise ilkokulların üst kuruluşu olarak Karabekir İlkokuluna ait eski binada faaliyetine başlamış, 1976 yılında Hükümet Konağına taşınmış, İlköğretim Müdürlüğü olarak 1984 yılına kadar görevini sürdürmüş, ortaokulların ve liselerin üst kuruluşu olan İlçe Eğitim Müdürlüğünün lağvedilmesi sonucu 1984 yılında İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü olarak ihdas edilmiş ve bu güne kadar da faaliyetini sürdürmektedir. İlçede halen 1 Yüksekokul , 1 Çok Programlı Lise , 2 Genel Lise, 2 Sağlık Meslek Lisesi olmak üzere toplam 5 lise, 2’ si ilçe merkezinde 4’ü i ise kasaba ve köylerde olmak üzere 6 İlköğretim okulu mevcuttur. İlçede bulunan okulların isimleri ve bulundukları yerleşim yerleri aşağıdaki gibidir: Bulunduğu Öğretmen Öğrenci S.No: Okulun Adı : Yerleşim Birimi: Sayısı Sayısı: ------ ----------------- ------------------ ------------ ------------ 01- Delice Çok Programlı Lisesi Delice Merkez 5 135 02- Büyükavşar Lisesi Büyükavşar Kasabası 2 30 03- Çerikli Lisesi Çerikli Kasabası 5 102 04- Delice Sağlık Meslek Lisesi Delice Merkez 9 128 05- Çerikli Sağlık Meslek Lisesi Çerikli Kasabası 9 124 06- Cumhuriyet İlköğretim Okulu Delice Merkez 14 233 07 Hürriyet İlköğretim Okulu Delice Merkez 12 202 08 Atatürk İlköğretim Okulu Çerikli Kasabası 21 401 09 Büyükavşar İlk Öğretim OkuluBüyükafşar Kasabası 6 99 10- Büyükyağlı İlköğretim Okulu Büyükyağlı Kasabası 7 71 11- Dağobası İlköğretim Okulu Dağobası Köyü - 17 İlçede uygulanmakta olan “Taşımalı İlköğretim Uygulaması” kapsamında taşıma merkezleri olan Cumhuriyet İlköğretim Okulu, Atatürk İlköğretim Okulu, Büyükyağlı İlköğretim Okulun ve Büyükafşar İlköğretim Okuluna 37 köyden 333 öğrenci taşınmaktadır. Taşınan bu öğrencilerin öğle yemeği Milli Eğitim Müdürlüğü’nce karşılanmaktadır. 2007-2008 Eğitim-Öğretim yılı itibarıyla İlköğretim de okuyan öğrenci sayısı 1023 Lise ve dengi okullarda okuyan öğrenci sayısı 519 dur. İlçede 43 branş öğretmeni, 26 sınıf öğretmeni olmak üzere toplam 69 öğretmen, İlköğretimde 51, Lise de 35 olmak üzere toplam 86 derslik mevcuttur. İlçede mülkiyeti Delice Belediyesine ait ve Milli Eğitim Müdürlüğüne kiralanan 4 yatak kapasiteli ve 4 odalı bir öğretmen evi bulunmaktadır . İlçe Halk Eğitim Müdürlüğünce 2007-2008 Eğitim-Öğretim yılında sosyal ve kültürel alanlarda olmak üzere 15 kurs açılmış bu kurslarda toplam 270 kursiyer kurs görmüştür. İlçede ilk sinema 1964 yılında Karabekir mahallesinde açılmış ve 1975-1976 yıllarına kadar faaliyetini sürdürmüş, bu yıllardan sonra televizyonun yaygınlaşmasına paralel olarak sinema faaliyetini sürdürememiş ve kapatılmıştır. O tarihlerden bu yana da İlçe de sinema salonu yoktur.. İlçe de tiyatro, basım evi ve kitapevleri bulunmamaktadır. Sadece ilk ve orta öğretim öğrencilerine yönelik ders ve yardımcı ders kitapları bulunduran kırtasiyeciler bulunmaktadır. İlçe de yapılan nişan ve düğünlerde davul-zurna eşliğinde, ağırlama, üçayak, yanlama, gibi halaylar çekilmekte ve bu halaylar yöremize has bir folklor olmayıp Çorum, Yozgat, Kırşehir halaylarından oluşmaktadır. Halaylar çekilirken; ağırlamada, (Bir Ay Doğdu Samsun’dan , Bugün Ayın Işığı, Yüce Dağ Başına Yatmış Uyumuş, Köprüden Geçti Gelin, Emirdağ), üç ayakta (yöresel maniler), yanlamada (Hoş Bilezik, Allılar, Doktor vb.) gibi türküler söylenmektedir. İlçede, Delice Spor adı altında futbol ve voleybol takımları mevcut olup, Kırıkkale 2 amatör kümede mücadele etmektedirler. Futbol takımı 1991 yılında kurulmuş olup; kuruluşunun 14. yılı olan 2004-2005 futbol sezonunda Kırıkkale 1. amatör kümeye yükselmiştir.Ancak Başarılı olamayıp 2006-2007 sezonunda tekrar 2. Amatör kümeye düşmüştür. İlçe Merkezi ile Çerikli ve Büyükyağlı kasabalarında birer futbol sahası bulunmaktadır. EKONOMİK DURUM İlçe ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayanmakta olup,İlçe arazisinin toplam yüzölçümü 75.645 hektardır. Bu arazinin 59.085 hektarı tarım ,6.816 hektarı orman ve fundalık , 5.881 hektarı çayır ve mera arazisi , 45 hektarı meyvelik 150 hektarı ise kavaklıktır. Tarım arazisinin 34.414 hektarı ekilebilen tarım arazisi, kalan kısmı ise nadasa bırakılan tarım arazisi niteliğindedir.Tarla bitkilerinden buğday, arpa, yeşil mercimek ve nohut tarımı yapılmakta ve yılda yaklaşık 28.000 hektarda buğday, 4.500 hektarda arpa, 200 hektarda nohut, 200 hektarda mercimek, 200 hektarda çerezlik ayçiçeği ve 100 hektarda şeker pancarı yetiştiriciliği yapılmaktadır.Yine çiftçilerin kendi imkanları ile 550 hektarda sulu tarım yapılabilmektedir. İlçede 10.650 dekar bağ arazisi mevcut olup, bunun 763 dekarı sulanabilir niteliktedir. Son bir yıl içerisinde çiftçilere köklü tüplü 600 adet Amerikan asma ağacı üzerine aşılı yerli cins bağ çubuğu diktirilmiş. Mevcut bağların yarısı Delice Merkez, Hacıoabası, Doğanören ve Arbişli köylerinde, geriye kalan bölümü ise Büyükavşar ve Büyükyağlı Kasabaları ile Karpuz, Baraklı, Yaylayurt, Çoğul, Tekke, Alcılı, Dağobası, İmirli, Meşeyayla, Küçükavşa r, Halitli, Derekışla, ve Kuzeyyurt köylerindedir. Bu bağların % 70 i 30 – 50 yıllık, % 20’ si 60 yıldan daha yaşlı, % 10 ise genç bağlardır. Bölgemizde yetişen üzüm çeşitleri, Hasandede, Sungurlu Beyazı, Kalecik Karakı, Hafızalı ve Razaki’ dir. Üzüm üretiminin % 70 i Hasandede , % 20 si Sungurlu Beyazı, % 10’ u ise diğer sofralık çeşitlerdir. 2008 yılı içerisinde İl Özel İdare destekli 6 dekar alana Hasandede çeşidi bağ tesisi kurulmuştur. Üretimin % 40‘ı Ankara, Çorum ve Yozgat gibi yakın illerin pazarlarında, komisyoncular aracılığı ile pazarlanmakta, % 30 çevrede bulunan şarap ve sirke fabrikalarına pazarlanmakta, kalan % 30’ luk bülüm ise ailelerin kendi ihtiyaçlarını karşılamak için kullanılmakta ve bu üzümlerden pekmez yapılmakta ve aynı zamanda kurutulmak suretiyle tüketilmektedir. İlçedeki meyve yetiştiriciliği daha çok mahalli pazarların ihtiyacını karşılamaya yöneliktir. Toplu meyve bahçeleri İlçe Merkezi., Büyükavşar, Büyükyağlı, Çongar, Ocakbaşı , Yaylayurt, İmirli , Kavak, Çatallı, Dağobası ve Arbişli Köylerinde bulunmaktadır. İlçede 454 dönümlük alanda 14.300 elma, 3.000 armut, 1.500 ayva, 4.900 erik, 1.000 kiraz, 4.000 vişne, 850 şeftali, 4.500 kayısı, 12.000 zerdali, 28.000 dut ve 6.400 badem ağacı mevcut olup, İlçe Tarım Müdürlüğü aracılığı ile İlçede bulunan çiftçilere 500 badem fidanı texas – nanrarrel dağıtımının yapıldığı ayrıca Ocakbaşı köyünde 42 dekar alana 1700 adet badem fidanı bahçesi,Baraklı köyünde 38 dekar alana 380 adet ceviz bahçesi destekleme kapsamında fidan dağıtılmıştır. İlçedeki mevcut sığır varlığının 1545 adedi sağmal inek, ( 440 kültür ırkı, 577 melez, 528 yerli ırk ) 1092 besi danası, 1113 adedi ise düve dana ve buzağıdır.Mevcut sığır varlığının 18000 kadarı Çerikli Kasabasında olup, bunların % 80 i besi danasıdır. Yine İlçede 8200 adet koyun ve kuzu ve 1420 adet keçi oğlak mevcuttur. Bölgede Kurban Bayramına yönelik besicilikte oldukça yaygındır. İlçede sanayi kuruluşlarının sayısı oldukça azdır. Halen İlçe Merkezinde özel sektöre ait bir kemik unu fabrikası ve atıl durumda olan bir Yem fabrikası bulunmaktadır.Bunun dışında sanayi kuruluşu bulunmamaktadır. İlçe Merkezinde, Çerikli, Büyükyağlı ve Büyükavşar Kasabaları ile Kuzeyyurt Köyünde Tarım Kredi Kooperatifleri bulunmaktadır. Bunlardan Delice Tarım Kredi Kooperatifine 11 köy, Büyükyağlı Tarım Kredi Kooperatifine 3 köy, Çerikli Tarım Kredi Kooperatifine 9 köy, BüyükavşarTarım Kredi Kooperatifine 11 köy, Kuzeyyurt Tarım Kredi Kooperatifine ise 3 köy bağlıdır. Bunun dışında 3 adet Tarımsal Kalkınma Kooperatifi mevcut olup bunlar, Sarıyaka- Kuzeyyurt- Akboğaz-Çoğul ve Baraklı Köyleri Tarımsal Kalkınma Kooperatifi, ve Çerikli- Çongan- Halitli- Tavaözü- Yeniyapan- Tatlıcak- Ocakbaşı – Herekli Tarımsal Kalkınma Kooperatifidir. İlçe merkezinde Ziraat Bankası, Çerikli kasabasında ise Deniz Bank’ın bir şubesi hizmet vermektedir. Daha önceki yıllarda İlçe Merkezinde Halk Bankası Şubesi , Çerikli Kasabasında ise Ziraat Bankası ve Halk Bankası şubeleri var iken son 5-6 yıl içerisinde ilçe merkezinde bulunan Halk Bankası şubesi ile Çerikli kasabasında bulunan Ziraat ve Halk Bankası şubeleri kapatılmıştır.Ziraat Bankasının mevcut durumda Çerikli Kasabasında bir ATM makinesi bulunmaktadır.İlçede fuar , sergi ve panayır yapılmamaktadır. Ancak daha önceki yıllarda İlçe Kaymakamlığı ve Belediye Başkanlığının ortak organizasyonu ile Üzüm Festivali yapılırken 1998 yılından sonra bu festivalde yapılmamıştır. Fakir ve yardıma muhtaç ailelere yardım amacıyla kurulan İlçe Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfında 2008 yılı itibarıyla 531 dosya mevcut olup,ancak yıl içerisinde ölen, taşınan, Sosyal Güvenceye kavuşan ailelerin dosyaları işlemden kaldırılmış olup yıl sonu itibari ile 488 kayıtlı dosyanın mevcut olduğu , aynı yıl 1081 aileye 90.637,00 YTL’ lik yiyecek yardımı, 488 aileye 488 ton Ayni kömür yardımı,468 öğrenciye 84.299,00YTL ayni eğitim yardım, 6 kişiye 10.540,00 YTL sağlık yardımı , 104 aileye bir defaya mahsus 17.635,00 YTL nakdi yardım yapılmış olup, Genel toplam olarak 2159 aileye 215.341,00 YTL yardım yapılmıştır. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfınca 1994 yılından bu yana çeşitli projeler hazırlanmış ve bu projelerden, arıcılık, süt inekçiliği, koyunculuk, seracılık, bağcılık, halı dokuma, triko, çorap örme, konfeksiyon, süt toplama ve soğutma merkezi kurulması,Güzel Okulum, Üniversiteye hazırlık kursu ve Erozyon kontrolü amaçlı ağaçlandırma ve Çerikli kasabasında 1 kişiye iş kurma projesi çerçevesinde Erkek Kuaförü projesi uygulanmıştır. Sosyal Riski Azaltma Projesi kapsamında yürütülmekte olan Şartlı Nakit Transferi uygulaması ile 81 aileden 124 çocuk Şartlı Nakit Eğitim 58 çocuk Şartlı Nakit Sağlık yardımlarından yararlanmaktadır. Vakıflar Genel Müdürlüğünden gönderilen 1200 adet Gıda paketinden 1200 kişiye ayni yardım olarak dağıtılmıştır. İlçede halen 3816 Sayılı Ödeme Gücü Olmayan Vatandaşların Tedavi Giderlerinin Yeşil Kart Verilerek Devlet Tarafından Karşılanması Hakkında Kanun gereğince Yeşil Kartlı vatandaşların sayısı 884 olup , bu sayının toplam İlçe nüfusuna oranı % 8’dir. ULAŞTIRMA VE ALTYAPI DURUMU İlçe Merkezi ile bağlı 3 Kasaba ve 38 Köyün tamamında elektrik mevcut olup, elektriksiz yerleşim birimi bulunmamaktadır. Her yıl belirli köy gruplarının köy içi elektrik şebekelerinin bakım ve onarımı yapılmaktadır. 2004 Yılı içerisinde ihale yoluyla , Büyükyağlı Kasabası ile Arbişli, Hacıobası, Tatlıcak,Yeniyapan, Akboğaz, Çogul, Dağobası Köyünün köy içi elektrik şebekelerinin bakım ve onarımı ile Baraklı, Akboğaz - Çoğul, Taşyazı – Elmalı, Halitli, Yeniyapan (Eskikışla), Arbişli-Karpuz- Yaylayurt Köy gurupları ile Büyükyağlı Kasabası dağıtım merkezi çıkışlı Delice 1 nolu hattının orta gerilim nakil hatlarının bakımı yaptırılmıştır. 2005 yılında ise; Halitli, Sarıyaka, Yaylayurt, Çongar, Meşeyayla, Küçükavşar, Derekışla, Evliyalı, Elmalı, Kurtoğlu, Kocabaş , İmirli ve Bozköyün köy içi şebekelerinin, Meşeyayla - Kavak, İmirli- Dağobası, Çongar ve Yaylayurt Köy guruplarının ise orta gerilim nakil hattı bakımlarının yapılması teklif edilmiştir. İlçe Merkezi ve 3 Kasabada şebekeli içme suyu mevcut olup, içme suyu açısından herhangi bir sorun bulunmamaktadır. Bağlı Köylerin tamamına yakında şebeke bulunmasına rağmen içme suyu kaynaklarının yetersiz olması nedeniyle bazı köylerde içme suyu sorunu yaşanmaktadır. Bu Köyler Karaköseli , Elmalı ve Çatallı Hamisbeyli köyleridir. İlçe Merkezi, Çerikli ve Büyükyağlı Kasabalarında kanalizasyon sistemi mevcuttur. Büyükavşar Kasabasında ise kanalizasyon sistemi bulunmamaktadır. İlçeye bağlı köylerden ise sadece Hacıobası, Evliyalı , Coğul ve Kuzeyyurt köylerinde kanalizasyon mevcut olup, diğer köylerde kanalizasyon sistemi yoktur. İlçe Ankara- Samsun karayolunun üzerinde bulunmakta olup karayolu ulaşımında herhangi bir sorun yaşanmamakla birlikte yol çalışmaları nedeniyle sık sık can ve mal kayıplarına sebep olan trafik kazaları ile karşılaşılmaktadır.İlçenin Kırıkkale İline ve diğer İl ve İlçelere bağlantısını sağlayan yollar asfalttır. İlçemizin İl merkezine uzaklığı 54 Km., Ankara iline uzaklığı 134 km.’dir. İlçeye bağlı kasaba ve köy yollarının büyük bölümü asfalt durumdadır. Ancak, mevcut asfaltların zaman içerisinde ikinci kat kaplaması yapılmadığından bazı bölümleri bozulmuştur. KÖY-DES Programı Kapsamında bu eksiklikler belli bir program dahilinde giderilmeye çalışılmaktadır. İlçe Merkezi ve bağlı kasaba ve köylerin tamamında telefon mevcuttur. İlçe Merkezinde PTT Merkez Müdürlüğü , Çerikli, Büyükavşar ve Büyükyağlı Kasabalarında ise PTT şubeleri mevcuttur. İlçe Merkezi ve bağlı şubelere günü birlik posta ring seferleri düzenlenerek günlük posta alıp verilmektedir, köy postaları ise kiralık araçla haftada bir kez olmak üzere yapılmaktadır. İlçede radyo ve televizyon kanalları rahatlıkla izlenebilmektedir. Delice Belediyesi tarafından Bozpur mevkiine kurulan vericilerle izleme yapılabildiği gibi vatandaşların büyük bölümü uydu anten aracılı ile radyo ve televizyon yayınlarını takip etmektedir.Yine İlçede İnternet erişimi sağlanabilmektedir. Ancak yüksek hızlı veri, ses ve görüntü iletişimini aynı anda sağlayabilen bir modem teknolojisi olan ADSL ( Asimetrik Sayısal Abone Hattı) sadece İlçe Merkezinde kullanılabilmektedir. İlçenin değişik yerlerine kurulan vericiler aracılığı ile cep telefonu görüşmeleri rahatlıkla yapılabilmektedir. SAĞLIK DURUMU İlçe Merkezinde 50 yataklı ve 2002 yılında hizmete açılan bir İlçe Hastanesi ile İlçe Merkezi, Çerikli, Büyükavşar ve Büyükyağlı kasabalarında birer Sağlık Ocağı, İlçe Merkezi ve Çerikli kasabasında B Tipi 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu bulunmaktadır. İlçeye bağlı Halitli, Çongar, Çoğul, Arbişli, Tatlıcak, , Sarıyaka, Dağobası, Bozköy, Hacıobası ,Derekışla ve Gözükızıllı köylerinde Sağlık Evleri mevcuttur. Bu Sağlık Evlerinden Halitli , Coğul ve Bozköy ve Dağobası köylerindeki Sağlık evinde birer vekil ebe görev yapmaktadır. Devlet Hastanesinde 1 Başhekim ve Aile Hekimi , ,2 pratisyen Hekim, 1 Röntgen Teknisyeni,3 Laboratuar teknisyeni , 2 Hemşire, 7 Sağlık memuru, 5 Acil Tıp Teknisyeni ,1 Ayniyat Saymanı, 1 Tıbbi Sekreter , 4 Memur , 1 VHKİ, 5 Şoför ve 8 Hizmetli görev yapmaktadır. İlçe Hastanesinde 2 Adet ambulans ve 1 Adet otomobil,Çerikli 112 Acil Hizmetleri İstasyonunda ise 2 Adet Ambulans aracı bulunmaktadır. İlçe Aile Hekimliğine geçmesi nedeniyle Büyükafşar ve Büyükyağlı Sağlık Ocakları kapatılarak bu yerler Sağlık evlerine çevrilmiş olup, sadece Büyükyağlı Sağlık evinde 1 Ebe görev yapmaktadır. Çerikli 112 Acil Yardım İstasyonu emrinde 2 Acil Tıp Teknisyeni, 2 Sağlık Memuru ve 3 Şöfor görev yapmaktadır. MAHALLİ İDARELER BELEDİYELER 1- Delice Belediyesi Delice Belediyesinin 2007 yılı kesin hesabı 1.242.513,33 YTYL olarak gerçekleşmiş olup 2008 yılı bütçesi 2.590.166,00 YTL olup 2009 yılı bütçesinin ise 2.617,018,00 YTL olacağı tahmin edilmektedir. İlçe Belediyesinin imar planı bulunmaktadır..İlçe Merkezinin tüm yerleşiminde şebekeli içme suyu mevcut olup, % 95 in üzerinde ise kanalizasyon şebekesi tamamlanmıştır. Belediye sınırları içerisindeki yollar genel olarak asfalt, kısmen de kilit parke olup ihtiyaca cevap verecek durumdadır. Yıllar itibari ile yol, park ve çevre düzenlemesi ile ilgili çalışmalar devam etmektedir. Delice Belediyesinde 13 memur, 43 Daimi işçi, ve 1 Sözleşmeli veteriner görev yapmaktadır. Memur kadrosu 61 olup bunun 13 tanesi doldur. Delice Belediye Başkanlığına ait 2 Damperli Kamyon, 2 itfaiye aracı, 1 Asfalt makinesi, 1 Kurtarıcı, 2 Çöp arabası(1 tanesi faal değil ), 1 Mastaş Kepçe, 1 Minibüs, 3 traktör ve 2 otomobil,1 traktöre monte edilmiş kepçe, 1 pikap,1 cenaze yıkama taşıma aracı (karavan) 1 DYNAPAC marka silindir bulunmaktadır. Belediyeye ait 20 adet sosyal konut bulunmaktadır 2- Çerikli Belediyesi Çerikli Belediyesinin imar planı yapılmıştır. Beldenin tamamında şebekeli içme suyu % 90 ına yakınında da kanalizasyon şebekesi mevcuttur. Belde içindeki yollar genel olarak asfalt olup, yıllar itibarıyla yol ve çevre düzenlemesi çalışmaları devam etmektedir. Belediyenin 2007 yılı kesin hesabı 1.158.780,00 YTL olarak gerçekleşmiş olup, 2008 yılı bütçesi ise 1.840.612.00 YTL olduğu. Çerikli Belediyesinde halen 9 memur, 24 daimi işçi ve 2 Mevsimlik işçi olmak üzere toplam 35 personel görev yapmaktadır. Çerikli Belediyesinde, 2 otomobil (1 Gayri Faal), 1 minibüs, 4 kamyon(2 Gayri faal), 2 itfaiye aracı, 1 ambulans (Gayri Faal), 2 traktör (1 Gayri faal), 4 otobüs, 2 kepçe (1 Gayrı Faal) ve 1 greyder, 2 Motosiklet ( Gayri faal) ve 1 Silindir mevcuttur. Belediyeye ait 5 adet lojman ve 45 dükkan bulunmaktadır. Çerikli Belediyesinin Yatırım Faaliyetleri 1- Kasabanın Sakarya Mahallesi Pof. Dr. Nevzat YALÇINTAŞ Bulvarı üzerinde 1 adet şadırvanlı çeşme yapılmış ve cevre düzenlemesi yapılarak halkın hizmetine sunulmuştur. 2- Çarşı merkezinde yol düzenlemesi olarak tretuvar çalışmaları yapılmaktadır. 3- Bayaca Tepesinde ağaçlandırma çalışmaları devam etmektedir. 4- Çıtırık deresi dere ıslah çalışmaları % 100 oranında tamamlanmıştır. 5- 3194 Sayılı yasanın 18. maddesi gereğince yapılacak imar uygulaması için 170 hektarlık alanın ihale işlemleri sonuçlandırılmış olup, çalışmalar 2008 yılında’ da devam etmektedir. 6- Kırıkkale Kapulukaya Barajı arıtma tesisinden kasabaya su alınması için İller Bankası ile Protokol yapılmış olup içme suyu terfi hattı ve sanat yapıları tamamlanmaktadır. 7- Beldes Projesi kapsamında Belediyeye gönderilen birinci dilim için ayrılan para ile yol tretuvar düzenlemesi çalışması yapılarak tamamlanmıştır. İkinci dilim Beldes projesi kapsamında yer alan asfaltlama işi ihalesi yapılarak sonuçlandırılmıştır. 8- Kasabadaki Sakarya , Sağlık, Yenimahalle ve Güzelyurt Mahallelerinde Beldes projeleri kapsamında yol tretuvar düzenlemesi yapılmıştır. 3- Büyükyağlı Belediyesi Büyükyağlı Belediyesinin imar planı yapılmıştır. Beldenin tamamında şebekeli içme suyu vardır.Kanalizasyonun ise % 80 oranında tamamlanmıştır. Belediyenin 2007 yılı kesin hesabı 543.931,31 YTL olarak gerçekleşmiş olup , 2008 yılı bütçesi 1.300.000,00 YTL olup 2009 yılı 3aylık Bütçesi ise 327.160,00 TL olduğu ; Büyükyağlı Belediyesinde 15 memur,10 daimi işçinin görev yaptığı , Belediyeye ait 1 Midibüs, 1 Arasöz, 1 damperli kamyon, 1 ambulans, 1 traktör kepçe, 1 4x4 mastaş kepçe ,2 traktör ,1 adet çöp toplama kamyonu ve 1 adet de hizmet aracı bulunmaktadır. Belediyeye ait 10 adet lojman ve 10 adet Belediye Dükkanları bulunmaktadır. Büyükyağlı Belediyesi Yatırım Faaliyetleri : 1- Kasaba içerisinde çevre düzenlemesi , yol genişleme ve ağaçlandırma çalışmaları ile mezarlık çevre düzenlemesi çalışmaları Belediye imkanlarıyla yapılmıştır. 2- 2006 yılı içerisinde Belediye imkanları ile tören alanı ve Atatürk büstü anıtı yapılmış ve hizmete açılmıştır. 3- Beldes Projesi kapsamında cadde ve sokaklara 2800 metre bordür ve 5896 m kilit parke döşenmiştir. 4- Çevre ve Orman Bakanlığından onaylı Özel Ağaçlandırma Uygulaması projesi çerçevesinde Kayakuzeydere mevkiinde 19 hektarlık alana 7600 adet Badem fidanı dikilmiştir. 5-Yıldız ve Bahçelievler Mahallelerine 2 adet çocuk parkı yapılarak hizmete sunulmuştur. 4- Büyükavşar Belediyesi Büyükavşar Belediyesinin imar planı yapılmıştır. Şebekeli içme suyu mevcuttur. Ancak kanalizasyon şebekesi bulunmamaktadır. Belediyenin 2007 yılı kesin hesabı 326.407,27 YTL olarak gerçekleşmiş olup , 2008 yılı Bütçesi ise 930.167,35 YTL ‘ dir. Büyükafşar Belediyesinde 10 Memur ,4 adet Daimi İşçi görev yapmaktadır. Belediyeye ait 2 otobüs, 1 traktör, 1 traktör kepçe (Gayri faal), 1 itfaiye aracı, 1 kamyon, 2 binek aracı, 1 silindir, 1 greyder (Geçici ) ve 1 vidanjör (Geçici),1 adet Cenaze aracı mevcuttur. B) KÖYLER İlçeye bağlı 38 köy bulunmaktadır. Bunlar; Akboğaz, Alcılı, Arbişli, Aşağıihsangazili, Baraklı, Bozköy, Çatallı, Çatallıkarakoyunlu, Çoğul, Çongar, Dağobası, Derekışla, Doğanören, Elmalı, Evliyalı, Fadılobası, Gözükızıllı, Hacıobası, Halıtlı, Herekli, İmirli, Karaköseli, Karpuz, Kavak, Kocabaş, Kurtoğlu, Kuzeyyurt, Küçükavşar, Meşeyayla, Sahçalı, Sarıyaka, Taşyazı, Tatlıcak, Tavaözü, Tekke, Ocakbaşı, Yaylayurt, Yeniyapan, köyleridir. Elektriksiz köyümüz bulunmamaktadır. KÖYLERE HİZMET GÖTÜRME BİRLİĞİ İlçe Köylere Hizmet Götürme Birliği 1972 yılında kurulmuştur. Halen 38 köy birlik üyesidir. Köylere Hizmet Götürme Birliğinin 2007 yılı Gelir kesin hesabı 2.943.397,17, Gider 2.182.637,69 YTL olarak gerçekleşmiş olup , 2008 Yılı bütçesi ise 13.931,00,00 YTL. olup 2009 yılı bütçesinin 13.630,00 YTL olduğu, Köylere Hizmet Götürme Birliğinin kendine ait personeli bulunmamaktadır. Köylere Hizmet Götürme Birliğinin işlemleri memurlar tarafından ek görev olarak yürütülmektedir. 2008 yılında 64.600,00 YTL 38 köyün ihtiyaçlarında kullanılmak üzere İl Özel İdaresinden Köylere Hizmet Götürme Birliğimize aktarılmış olup, imkanlar ölçüsünde ihtiyaçlar karşılanmaya devam edilmektedir. 2008 Yılı Köy-Des Ödenek Durumu Köy Yolları Baraklı-Sarıyaka köyü arasında 4 km 1.kat, 1.km 1.kat asfalt yapım işi için 209.129,00 YTL ödenek tahsis edilmiş olup, tahsis edilen bu ödenek ile 141.600,00 YTL ‘ lik mıcır alınmış olup , yol yapım işleri İl Özel İdaresi makine imkanlarıyla tamamlanmıştır. İçme Suları Kocabaş köyü isale hattı bakım onarımı için 20.000,00 YTL, Kuzeyyurt köyü terfi binası motopomp ENH için 65.000,00 YTL ile Ocakbaşı köyü depolu çeşme yapımı için 20.000,00 YTL olmak üzere toplam 105.000,00 YTL ödenek tahsis edilmiş olup, proje gerçekleştirilerek iş tamamlanmıştır. Tarımsal Sulama Projesi Evliyalı Kocabaş Coğul köyle arası Sulama suyu kanal bakım onarım için 250.000,00 YTL ödenek tahsis edilmiş olup, ihale edilerek iş tamamlanmıştır. ASAYİŞ VE GÜVENLİK DURUMU İLÇE EMNİYET AMİRLİĞİ 06/07/1995 tarihli Bakanlık Onayı ile İlçe Emniyet Amirliğinin B Tipi İlçe Emniyet Amirliği ve Merkez Polis Karakolu olarak faaliyete geçmesi uygun görülmüş ve Valilik Makamının 12/06/1996 Tarih ve 96/1022 Sayılı onayları ile 01/07/1996 tarihinde faaliyete başlamıştır. Merkez Karakol Amirliği 25/10/2002 tarihli Bakanlık Oluru ile Şehit Osman BOZANBAŞI Polis Merkezi Amirliği olarak değiştirilmiştir. Emniyet Amirliği sorumluluk bölgesinde meydana gelen olayların çoğunluğu polisin takibini gerektiren suçlar olup, müessir olayların yok denecek kadar azdır. 01/01/2008 tarihi ile 31/12/2008 tarihleri arasında 33 olay meydana gelmiş, 31 olayın faali belli olup, bu olaylardan dolayı 29 şüpheli hakkında işlem yapılmış olup, halkın daha güvenli ve huzurlu yaşamaları için gerekli çalışmalar devam etmektedir. Yine 01/01/2008 tarihi ile 31/12/2008 tarihleri arasında İlçe Emniyet Amirliği sorumluluk bölgesinde 8 adet trafik kazasının olduğu , bunlardan 2 ölümlü Trafik kazası , 6 tanesi yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasıdır. Emniyet Amirliğinde 26 personel görev yapmaktadır. Emniyet hizmetlerinde kullanılan bir binek araç ve bir minibüs, bulunmaktadır. Emniyet Amirliği Hizmet binası ve lojmanları ilçenin Sungurlu çıkışında Devlet karayolu kenarında 372 M2 üzerinde Emniyete ait altı katlı bina da bulunmaktadır. Emniyet Amirliği ve Polis Merkez Amirliği aynı katta bulunmaktadır. Binada yeteri kadar çalışma odası mevcut olup , zemin katta ise arşiv, nezarethane ve kalorifer odası bulunmaktadır. Hizmet binası üzerinde on altı dairelik lojman mevcut olup bu lojmanlar emniyet personeline tahsis edilmiş olup; Emniyet Amirliğinin şu anki hizmet binası ve lojman durumu ihtiyaca cevap verecek durumdadır. İLÇE JANDARMA KOMUTANLIĞI İlçe Merkezinde Komutanlık karargahı ile Hizmet ve Muhafız Kısmı ve Merkez Karakolu, Trafik Tim Komutanlığı, Çerikli ve Büyükavşar beldelerinde ise birer Jandarma Karakolu mevcuttur. İlçe Jandarma Komutanlığı sorumluluk bölgesinde, 3 Kasaba (Çerikli, Büyükyağlı ve Büyükavşar) ve 38 Köy bulunmaktadır.İlçe sınırları içinden geçen E-88 Devlet karayolunun üzerinde bulunan petrol istasyonları ve dinlenme tesislerinin olması asayiş ve güvenlik yönünden sürekli kontrolü gerektirmektedir.Ayrıca trafik kazaları da bu yolda çok görülen olayların başında yer almaktadır. İlçe Jandarma Komutanlığı hizmet binası 2 katlıdır. İlçe Jandarma Komutanlığının İlçe Merkezi Cumhuriyet Mahallesinde hizmet binalarından ayrı olarak 3 katlı 6 adet lojmanları bulunmaktadır. Çerikli Jandarma Karakol Komutanlığı binası ve 4 adet lojmanı bulunmaktadır. Büyükavşar Jandarma Karakol Komutanlığının ise hizmet binası ve 2 adet lojmanı bulunmaktadır. İhtiyaca cevap verecek durumdadır. ( Güncelleme 2009)
|